Zeldzaamste MBTI-type en het meest voorkomende: waar de percentages vandaan komen

Het zeldzaamste MBTI-type is INFJ, met 1,5 procent. Het meest voorkomende is ISFJ, met 13,8 procent. Die twee cijfers staan op een paar duizend websites, bijna altijd zonder één woord over hun herkomst.

Daarachter zitten respectievelijk 45 en 414 mensen, uit één Amerikaanse steekproef die in 1998 is gepubliceerd. Dat is geen reden om de cijfers weg te gooien. Wel een reden om te weten hoeveel ze kunnen dragen.

Waar de percentages vandaan komen

De bron is de derde editie van de MBTI Manual, in 1998 gepubliceerd door Isabel Briggs Myers, Mary McCaulley, Naomi Quenk en Allen Hammer. Voor die editie legde de uitgever de vragenlijst voor aan een landelijke steekproef van 3.009 volwassenen in de Verenigde Staten. Die waren zo gekozen dat ze op de volwassen bevolking leken, en niet op het soort mensen dat zich voor een persoonlijkheidsworkshop inschrijft.

Juist daardoor is dit het cijfer dat iedereen aanhaalt. Bijna elke andere telling van typen is een telling van vrijwilligers. Deze was opgezet als telling van het grote publiek, en nog altijd is het de maatstaf waartegen later onderzoek wordt afgezet.

De handleiding zelf heb ik niet in handen gehad. De cijfers hieronder neem ik over uit een overzichtsstudie van het instrument uit 2025, van Bradley Erford en collega's in de Journal of Counseling and Development. Daarin is de landelijke steekproef opnieuw afgedrukt om er later onderzoek mee te vergelijken.

Alle zestien, van meest naar minst voorkomend

• ISFJ: 13,8 procent
• ESFJ: 12,3 procent
• ISTJ: 11,6 procent
• ISFP: 8,8 procent
• ESTJ: 8,7 procent
• ESFP: 8,5 procent
• ENFP: 8,1 procent
• ISTP: 5,4 procent
• INFP: 4,4 procent
• ESTP: 4,3 procent
• INTP: 3,3 procent
• ENTP: 3,2 procent
• ENFJ: 2,5 procent
• INTJ: 2,1 procent
• ENTJ: 1,8 procent
• INFJ: 1,5 procent

De drie typen bovenaan, ISFJ, ESFJ en ISTJ, zijn samen goed voor 1.131 van de 3.009 mensen: ruim een derde van de steekproef in drie van de zestien vakjes.

Eén letter doet het meeste werk

Loop de lijst langs en het patroon springt eruit. Van de zeven meest voorkomende typen hebben er zes een S op de tweede plaats. Van de zeven minst voorkomende hebben er zes een N.

Tel de aantallen op en je ziet dat 2.202 mensen in de steekproef aan de zintuiglijke kant uitkwamen, tegen 807 aan de intuïtieve kant: ongeveer 73 procent tegenover 27. Die ene verdeling verklaart het grootste deel van de tabel. Een intuïtief type kan om te beginnen maar uit ongeveer een kwart van de bevolking putten, nog voordat de andere drie letters die groep verder hebben opgedeeld.

De andere drie paren zijn lang niet zo scheef verdeeld. Introverten en extraverten hielden elkaar bijna in evenwicht, 1.527 tegen 1.482, tot verrassing van wie denkt dat introverten een kleine minderheid zijn. Voelen lag voor op Denken met ongeveer 60 tegen 40. Oordelen won het van Waarnemen met ongeveer 54 tegen 46.

De vier zeldzaamste typen zijn de vier die N met J combineren: INFJ, ENTJ, INTJ en ENFJ. Samen waren dat 237 mensen, net geen 8 procent. Zintuiglijk of intuïtief, uitgelegd beschrijft wat die tweede letter meet. Handig om te weten voordat je iets gaat zoeken achter het feit dat je bij de kleinere groep hoort.

Het antwoord verschilt per geslacht

De steekproef telde 1.478 mannen en 1.531 vrouwen, en die twee helften zetten de typen niet in dezelfde volgorde.

Bij de mannen was INFJ met 1,3 procent het zeldzaamste type, gevolgd door ENFJ met 1,6. Het meest voorkomende was ISTJ, met 16,4 procent.

Bij de vrouwen was INFJ helemaal niet het zeldzaamste. Die plek deelden INTJ en ENTJ, elk met 0,9 procent: 13 vrouwen en 14 vrouwen. Het vaakst kwamen ISFJ met 19,4 procent en ESFJ met 16,9 voor, zodat ruim een derde van de vrouwen in de steekproef een van twee typen had.

Dat komt door de derde letter. Tel de aantallen op en ongeveer driekwart van de vrouwen kwam aan de voelende kant uit, tegen iets minder dan de helft van de mannen. Waarom T en F niet logica tegenover emotie is legt uit waarom juist die letter verweven is met de manier waarop mensen hebben geleerd zichzelf te beschrijven. Op de vraag ‘welk type is het zeldzaamst’ bestaan dus minstens drie juiste antwoorden, afhankelijk van wie hem stelt.

Hoeveel gewicht 45 mensen kunnen dragen

De rangorde onder aan de tabel berust op heel kleine aantallen. INFJ telde 45 mensen. ENTJ 54. Het hele verschil tussen het zeldzaamste en het op één na zeldzaamste type is negen mensen in een zaal van drieduizend.

Doe het onderzoek over met een nieuwe steekproef van dezelfde omvang en die twee wisselen zo van plaats. Wat de gegevens wel onderbouwen is de grote lijn: de intuïtieve oordelende typen maken elk een paar procent van de bevolking uit, de zintuiglijke oordelende typen elk meer dan tien. Wat ze niet onderbouwen is een stellige volgorde binnen de onderste vier, of een cijfer achter de komma.

Nog twee beperkingen verdienen het om hardop gezegd te worden. De steekproef is Amerikaans en zegt dus niets rechtstreeks over welk ander land ook. En de publicatie dateert van 1998: de cijfers zijn een generatie oud.

Waarom iedereen die je online tegenkomt een INFJ is

Als één op de zevenenzestig mensen INFJ is, zou je op forums over persoonlijkheidstypen bijna geen INFJ moeten tegenkomen. Toch zit het er vol mee, en dat komt niet doordat mensen liegen.

Mensen die zelf een persoonlijkheidsvragenlijst opzoeken, zijn geen doorsnee van de bevolking. De studie van Erford laat dat zien in de onderzoeksliteratuur zelf. Toen de deelnemers van vijfentwintig jaar gepubliceerd onderzoek met het instrument bij elkaar werden gelegd, kwam INFJ uit op 3,3 procent, ruim het dubbele van het landelijke cijfer, en ENTJ op 6,2 procent tegen 1,8. ISFJ, het meest voorkomende type onder de bevolking als geheel, zakte naar 5,8 procent. Van alle vergelijkingen die de studie maakte tussen de samengevoegde steekproeven en de landelijke, viel ongeveer twee derde significant anders uit.

En dan gaat het nog om mensen die voor een onderzoek zijn geworven. Bij een website waar iedereen op kan komen is de selectie nog sterker: daar komt wie het onderwerp boeiend genoeg vindt om er een avond aan te besteden.

Er is nog een tweede reden, en die is mechanisch. Welke letter je krijgt, hangt af van de kant van een middelpunt waar je score valt, en een andere vragenlijst met andere vragen legt dat middelpunt net ergens anders. Verschuif de streep op één schaal een klein stukje en iedereen die er vlakbij zat krijgt een andere letter. Waarom je uitslag per test verschilt gaat daar dieper op in. De percentages uit de handleiding beschrijven dus de vragenlijst uit de handleiding. Op een gratis test zijn ze niet over te zetten, ook niet op die van deze site.

Wat een zeldzaam type niet betekent

Het betekent niet dat je begaafd, diepzinnig of onbegrepen bent. Het betekent dat je op vier schalen bij minstens een paar daarvan aan de minder drukke kant bent beland. Zeldzaam is een feit over een menigte. Over de persoon zegt het niets.

Eén praktisch gevolg heeft het wel. Is jouw type zeldzaam, dan maken de meeste mensen om je heen minstens één van die vier keuzes anders dan jij. Het helpt om te weten welke, voordat je aanneemt dat ze moeilijk doen.

MBTI is een handelsmerk van The Myers-Briggs Company, die niets met deze site te maken heeft. Ik beheer de site in mijn eentje en ik ben geen psycholoog, en niets hiervan is een klinische of diagnostische meting. De zestien typepagina's beschrijven elk type zonder er een rangorde in aan te brengen, en de test geeft je vier letters, of die nu in de mode blijken te zijn of niet.